Mensen, mensen

Mensen, mensen; mensen overal. Mensen groot en klein. Mensen in beweging, mensen die blij zijn, mensen die het moeilijk hebben, mensen in de stad, mensen in de village, mooie mensen, mensen .....

Ik was met Jannie en Klara in Kampala en we hebben een tijdje bij het oude taxi park staan kijken naar het komen en gaan van mensen. Daartussen zitten mensen die vanalles verkopen. We wilden ook naar de Owinomarkt, een echte Afrikaanse markt. Toen we de weg vroegen keek de man nogal moeilijk. Het was ver lopen, zei hij. Maar ik wist dat we er dicht bij waren, alleen niet meer precies waar. Uiteindelijk zei hij: ‘Ik heb liever niet dat jullie daar heen gaan..’ Maar ja, wij wilden wel en een ander dacht er anders over en wees de weg. Op de markt is het erg druk. Mensen die hun waar aan de man / vrouw proberen te krijgen, mensen met enorme zakken op hun hoofd, mensen die achter of onder hun marktkraam wonen. Er is een gedeelte voor kleding, etenswaar, stoffen, enz. Soms is het kruip door, sluip door, over geulen en stenen. Sommige mensen vinden het leuk als je een foto van ze maakt en willen hem dan ook graag even zien: ‘I want to see’. Anderen willen het beslist niet. Altijd eerst even vragen dus. Ik kan het wel begrijpen dat mensen het niet leuk vinden. Aan de andere kant roepen zij ons na: muzungu, muzungu, hello sister, mamma, yaya, why don’t you merry me? Ergens, midden op een pad, zat een klein meisje. Ik bleef naast haar staan, bang dat er iemand op haar zou trappen. Ik durfde haar eigenlijk niet op te pakken, want je weer nooit hoe de mensen hierop zullen reageren. Maar toen ik iemand hoorde zeggen: ‘pak haar maar op’, heb ik dat gedaan en ben met haar aan de kant gaan zitten. Het meisje legde haar hand op mijn arm en bleef me met grote ogen aankijken..

We zijn ook naar het (enige) museum geweest, waar we vanalles hebben gezien over het leven van de mensen in Uganda. Hun kleding, de jacht, het eten, muziekinstrumenten, enz. Interessant! Er is ook buiten gedeelte. waar verschillende hutten, uit verschillende streken zijn nagebouwd.

Zaterdag zijn we lopend naar Mukono geweest. Sommigen mensen nemen uitgebreid de tijd om te groeten en een praatje te maken. Een man wees naar een groepje kinderen en zei: ‘We produce a lot. That’s Africa!’ (We krijgen veel kinderen, dat is Africa). Hij vond wel dat je ‘rijk’ moet zijn, als je veel kinderen wil. Hij vertelde trots dat 2 kinderen van hem aan de universiteit studeren.

Een andere man vroeg waar we heen gingen. ‘Mukono.’ ‘Waar in Mukono?’ Ik zei: ‘Naar Jesus is Lord’. Waarop de man antwoorde: ‘Ik weet niet waar dat is, er zijn veel kerken in Mukono.’ Ik heb hem maar niet verteld dat ik de snackbar bedoelde...

Een vrolijk, swingend groepje kinderen zong ons toe: ‘Muzungu, mwange’. Ik vroeg een vrouw wat mwange betekent. Het betekent iets als ‘our people’, onze mensen. Het was een gezellige boel. We hebben ze een snoepje gegeven, een liedje voor hen gezongen en nog even samen gezongen.

Nog een mooi mens: Woensdag was ik op bezoek bij Mirembe (peace – vrede) college. De school waar Betty van Yes and Amen werkt. Er zijn verschillende afdelingen: o.a. voor kapster, naaister en Nursery teacher. De school is opgezet door Florence Kaluuba in een buitenwijk van Kampala om tienermoeders, die een uitzichtloos leven leidden, de gelegenheid te geven een opleiding te volgen. Inmiddels heeft ze steun gekregen van verschillende kanten en hebben ze in Gayaza een nieuwe school kunnen bouwen. De huidige school blijft bestaan als dependence. Ze heeft een boekje geschreven en de opbrengst hiervan is voor tienermoeders. Wederom een gedreven vrouw met een goede visie op kleuteronderwijs! Ze heeft ook meegewerkt aan het schrijven van het framework. Een probleem is dat het niveau van de Nursery teachers vaak laag is. Sommigen werken als teacher zonder diploma. Zij komen in de vakanties voor bijscholing. Ook nu was er een groep en mij werk gevraagd of ik hen wilde vertellen over het (voorbereidend) lezen en hoe aantrekkelijk en zinvol onderwijs gegeven kan worden. Actief zijn en plezier hebben sprak ook Florence erg aan. Dat is niet altijd makkelijk omdat het aan materialen ontbreekt, maar de teachers leren hier ook om gebruik te maken van materialen uit de omgeving.

Het was weer een bijzondere ontmoeting!

En ik? Ik geniet van al deze mensen, groot en klein, die op mijn pad komen

En tegen jullie allemaal zeg ik: mensen, maak er wat moois van!

De groeten van Ineke

Vieren

Afgelopen donderdag ben ik met mijn buurvrouwen Jannie en Klara op visite geweest bij teacher Winnie om haar verjaardag te vieren. Ze had voor ons gekookt en daarna hebben we spelletjes gedaan. Afgelopen zondag hadden de teachers van de Nursery de leiding bij de kerkdienst. Winnie had gezegd dat ze nog niet wist of ze er was, want ze was die dag jarig. Ze was er wel en toen ik haar na kerktijd wilde feliciteren vertelde ze dat ze zich had vergist, ze was pas de zaterdag erna jarig ...

Afgelopen dinsdag vierden we de verjaardag van de drieling: Mary, Margaret en Gladys. De filmploeg was die dag ook nog aanwezig en de verjaardag is vastgelegd op film.

Het begin van een kerkdienst wordt gevierd door het zingen van liederen, begeleid door een praise team. De ene keer swingt het meer dan de andere keer, maar de afgelopen weken is het een waar feestje. Vandaag werden er vooral Ugandese liederen gezongen. Bijna alle kinderen stonden vooraan te swingen. Ook is er elke week ruimte voor een presentatie. Vorige week zong een groep kinderen van de secondary school. Geweldig!

De band van Noah’s Ark was gister naar een viering van een huwelijk. Er werd deze week druk voor geoefend en ze worden steeds beter! Een huwelijk is een groot feest en er wordt lang voor gespaard.

Een van de teachers vertelde vorige week dat ze een vriend heeft en wel al 5 jaar! Maar niemand wist het. Het is iemand die ze kent van school. Hij is van dezelfde stam en dat vindt ze erg belangrijk. Een huwelijk tussen mensen van verschillende stammen kan, denkt ze, niet goed gaan. Toen ik vroeg of ze in de vakantie naar hem toe ging vertelde van niet, want anders zou hij al aan haar aanwezigheid wennen en dat wil ze niet. Dat komt wel als ze getrouwd zijn. Later vertelde ze dat ze eigenlijk ook een andere jongen wel leuk vond. Het lijkt soms het meer alsof ze trouwen omdat ze vinden dat dat nou eenmaal moet, dan omdat ze het echt graag willen. Trouwen en kinderen krijgen hoort nou eenmaal zo.

Laatst bedachten de leerkrachten van de Nursery dat er elk jaar 1 van hen gaat trouwen en dat ze mij dan uitnodigen. Dan kan ik in ieder geval elk jaar een keer terug komen.

De kinderen vieren vakantie. Voor de verschillende leeftijdsgroepen zijn er verschillende activiteiten. Elke week een keer ‘crafts’ en een keer ‘games’. Verder is er voor elke groep een keer een film. Compleet met popcorn.

Ik vier de vakantie op mijn eigen manier. Ik werk vooral thuis. Woensdg ben ik met Warwick en Marylin, Jannie en Klara, naar Kampala geweest. O.a. inkopen doen voor school en gezellig lunchen met elkaar.

Naast al die leuke dingen die gevierd worden kom je ook telkens weer de harde werkelijkheid tegen. Een gezin waar de vader is weggelopen en de moeder niet weet hoe ze haar kinderen te eten moet geven. Gelukkig zijn er mensen die zich over hen ontfermd hebben en mag ik als tussenpersoon optreden.

Ook heb ik maandag Betty van de school Yes and Amen gesproken. Een vrouw die zich met hart en ziel inzet om de kinderen in het dorp de mogelijkheid te geven om naar school te gaan. Kinderen die anders door het dorp zwerven, meisjes die jong zwanger raken en veel mensen die aan de drank raken. Ze probeert de ouders te overtuigen om hun kinderen naar school te sturen. De ouders kunnen maar weinig schoolgeld betalen. Sommigen helemaal niet en die betalen door klussen te doen voor de school. Ze kan de teachers echter niet veel salaris bieden, met als gevolg dat ze weggaan als ze ergens anders meer kunnen verdienen. Betty kan ze slechts de helft van het salaris geven van wat ze op andere scholen verdienen. Als de school groeit komt er meer schoolgeld binnen en wordt het makkelijker om de salarissen te kunnen betalen. Ook zijn er materialen nodig voor bijv. het plaatsen van een hek en leermaterialen. Met Alice, Gonny, Marianna en Karin zijn we ook bij haar op bezoek geweest. Haar beide zussen waren er ook en het was een bijzondere ontmoeting die op ons allemaal indruk maakte. We zouden haar graag de komende maanden willen helpen om de school verder vorm te kunnen geven. Met ongeveer 180 euro per maand kan ze doorgaan op de ingeslagen weg. Zegt u, zeg jij, daar wil ik graag aan meehelpen stuur dan een mailtje naar Alice: [email protected].

Groeten van Ineke

Rapportage

Vrijdag was de laatste schooldag van de tweede termijn van dit schooljaar. De afgelopen 2 weken stonden in het teken van ‘exams’ en repporten. De leerkrachten hebben dan ook eigenlijk geen tijd meer voor andere dingen en de kinderen zitten regelmatig te wachten op bijv. het volgende exam. Ze maken aan het eind van elk termijn een exam in: rekenen, sst (wereldoriëntatie), godsdienst en engels en in P1 en P2 in lezen. Als kinderen niet goed hebben leren lezen scoren zij uiteraard ook op de andere vakken laag.

De kinderen krijgen de laatste dag hun files mee met daarin werk van het afgelopen termijn, hun examens en de uitslag. Ook wordt vermeld hoeveelste ze zijn van hun klas. Als je bij de eersten hoort best leuk, maar als je bij de laatsten hoort lijkt me dat toch minder. Maar ik heb er nog nooit iemand over horen klagen. Misschien hebben ze gewoon een reeel zelfbeeld?

Op de Nursery bleek (weer) dat het rapport niet voor iedereen duidelijk is. Een aantal zaken kunnen op verschillende manieren worden geinterpreteerd. Volgend termijn gaan we daar eens goed naar kijken.

Er werd de afgelopen week ook aan een andere manier van rapportage gewerkt, namelijk een film over het reilen en zeilen op Noah’s Ark. Piet en Pita gaan in oktober naar Nederland en het is de bedoeling dat de film dan klaar is. Met alle kinderen van de Nursery, Primary en Secondary school moest er gezongen worden in de kerk. Dat betekende eerst een aantal keren oefenen met elkaar en op vrijdag de opname. Ook hier werd een flinke dosis geduld van de kinderen gevraagd. Maar het is mooi om ze allemaal bij elkaar te zien en ze te horen zingen. Donderdag werd er, op weg naar de kerk, door de voorste kinderen gerapporteerd dat safari mieren de weg overstaken. Tja, wat doe je dan. Er hard door rennen en dan meteen kijken of er een op je benen zit. Sommige kinderen durfden niet zo goed en een aantal groteren namen ze onder de arm en brachten ze naar de overkant. Toen we de volgende dag weer naar de kerk gingen liepen ze er nog (of weer)! Precies voor de lunch stond alles op de film en na de lunch begon voor de kinderen de vakantie. De teachers worden de laatste week van de vakantie weer op school verwacht om o.a. voor te bereiden voor de laatste termijn. Verder helpen ze allemaal een week mee met het vakantieprogramma voor de kinderen van Noah’s Ark. Er blijft dus 1 week over die ze echt vrij zijn. De teachers gaan dan meestal naar huis, naar hun familie.

Verder wil ik rapporteren over mijn bezoek aan een school in Ggaba. Teacher Stella had me gevraagd om hier zaterdag met haar naar toe te gaan en ze te vertellen over Jolly Phonics. (Ze noemde me: de mother of Jolly phonics) Ook teacher Ruth ging mee. Zij werkt er mee en kan er goed over vertellen. Stella werkt zelf in hogere groepen. De school ITLIT (In the lord I trust) is nog niet zo lang geleden begonnen en heeft nu alleen nog kleutergroepen, maar elk jaar zal er een groep bijkomen. De zus van Stella werkt hier. Een voortvarende vrouw! Ze had ook teachers van andere scholen uitgenodigd. Ik vertelde haar over de manier van werken van de uitgever van Jolly Phonic: als er binnen een aantal districten 6 scholen zijn die ermee willen werken en er is iemand bij betrokken die een link met het ministery van onderwijs heeft kijkt de uitgever hoe ze verder kunnen helpen. Begin juli ben ik namelijk naar een conferentie vanJolly Phonics in London geweest en heb ik gesproken met de uitgever. Rebecca gaf aan dat zij wel contact wil opnemen met de universiteit van Kampala. In Nigeria hebben ze het ook op deze manier gedaan, met als gevolg dat in een groot deel van Nigeria de methode is aangenomen als dé methode.

Inmiddels hebben we in Uganda verschillende contacten kunnen leggen en de komende tijd ga ik proberen uit te zoeken hoe we het een en ander verder kunnen aanpakken. Verder hoop ik de komende weken het ‘boek’ met informatie, ideeen en spelmateriaal dat we ontwikkeld hebben ‘af’ te maken zodat andere scholen dit kunnen kopieeren of CD kunnen krijgen.

Het is geweldig om Ugandese teachers te ontmoeten die zien dat er iets moet veranderen in het leren lezen. Die begrijpen dat lezen meer is dan het herkennen van woorden, dat het gaat om, zoals de schrijfster van de methode op de conferentie zei, ‘to crack to code’.

Ik hoop dat we ook ‘de juiste code kunnen cracken’ om meer en meer scholen te bereiken.

Tot zover de rapportage van deze week.

Groeten van Ineke

Cultuur

Donderdagavond werden de blanken, die op dit moment werkzaam zijn bij Noah’s Ark, uitgenodigd voor een Ugandese maaltijd. Op dit moment zijn er heel wat blanken, want er is een groep van Livingstone werkzaam. Er waren allerlei echte Ugandeze gerechten bereid:, vis, kip, vlees, cassava, matoke, rijst, sweet patatoes, pompoen, milled bread, bonen, greens en fruit. Als voorafje: sprinkhanen!

Verder vertelde uncle Daniel het een en ander over de Ugandese cultuur. Een aantal gewoonten:

• Je eet met je handen. Van bestek weet je maar nooit, wat er mee gedaan is. En er is niet altijd heet water om het goed af te wassen. Van je eigen handen weet je het wel!
• De vrouwen maken de kip klaar, maar alleen de mannen eten ervan. Wel werd er bij verteld dat de vrouwen zich hier tijdens het klaarmaken niet aan houden, zodat uiteindelijk de vrouwen toch het lekkerste deel eten!
• Zorg dat er genoeg eten is. Gasten moeten kunnen aanschuiven. Als al het eten op is, is dat een teken dat er niet genoeg was.
• Als je iemand, die ouder is dan jou, een hand geeft kijk je hem niet aan. Voor ons best lastig, want wij zeggen: ‘kijk me aan als ik tegen je praat!’
• Tegen een klein kind hoef je niet te praten. Wij zeggen: ’hoe moet een kind leren praten als je niet tegen hem praat?’ De Ugandees zegt: ‘waarom zou je tegen een kind praten als hij zelf nog niet kan praten?’

Sommigen van deze dingen gaan nog steeds op, maar andere veranderen. Zo mochten we allemaal van de kip eten!

Ik raakte met aunti Teddy aan de praat over haar schooltijd en over het wel of niet slaan van kinderen. Zij vertelde dat zij als kind ook geslagen werd. En niet bepaald zachtjes. Als ze thuis kwam legde haar moeder er natte doeken op tegen de pijn. Ook deed ze wel eens veel kleren onder haar uniform aan, zodat het niet zo hard aan kwam. Maar dat mocht haar moeder niet weten. Toch legde zij het op een positieve manier uit: de teacher sloeg als hij vond dat je meer kon dan je deed. Hij deed het om je, zeg maar, te stimuleren. Kinderen die niet goed mee konden komen werden niet (of minder) geslagen, daar zat het gewoon niet in. Geslagen worden betekende dus kennelijk dat je wel wat kon. Teddy vertelde dat ze, als ze zelf kinderen kreeg, het niet erg zou vinden als ze geslagen zou worden. Want dat ze een man en kinderen wil is duidelijk. Geen man en geen kinderen vinden de meeste mensen in Uganda maar niks. Voor een blanke oke, maar ze begrijpen het meestal niet echt.

Ook tijdens onze reis kregen we het een en ander aan cultuur mee. Zo ontmoetten we in Fort Portal ‘prins Bernard’. Zijn vader was prince Katama, geboren in de Babiito (heersende) clan binnen het ‘House of Tooro’, een van de koningshuizen van Uganda. Zijn oom was Omukama (koning) Rukidi of Tooro. In 1967 ontbond president Obote de koningshuizen. In 1993 werden ze door Museveni (de huidige president) weer hersteld, alhoewel de koningshuizen nu een vooral representatieve functie hebben. In de tijd van politieke onrust in Uganda leefde Katama met zijn gezin in Kampala en Nairobi. In 2000 keerden ze terug naar Fort Portal en bouwden ze een familie huis op de heuvel die Katama en zijn vrouw cadeau hadden gekregen voor hun huwelijk. Een huis groot genoeg om als familie bij elkaar te komen. Katama mocht 5 vierkante mijl uitkiezen en hij koos voor de heuvel, niet veel meer dan een grote rots. Het verhaal gaat dat zijn vrouw glimlachte toen ze het gebied zag, maar zich ook afvroeg waarom hij dit stuk grond gekozen had. Katama overleed in 2006, en zijn vrouw bleef, het grootste deel van het jaar, alleen achter in het grote huis. De familie besloot om het huis als questhouse te gebruiken. Een gastenhuis waar het verhaal van de familie verteld kan worden en waar gasten hun verhaal kunnen vertellen: Rujuna hilltop questhouse, ook wel fruit of love genoemd. En zo kwam het dat Bernard bij ons aanschoof, toen wij daar logeerden, en het verhaal vertelde. Wij vertelden ons verhaal en toen bleek dat zijn moeder leerkracht was geweest. Een oom van hem is professor in education.

Omdat de tweede nacht het questhouse vol zat logeerde zijn moeder bij Bernhard. De volgende ochtend kwam ze ons gedag zeggen, want, zo zei Bernard, ‘teachers hebben wat met elkaar’.

Over het leven van prins Katama is een boek geschreven en dat ligt klaar om gelezen te worden.

Tot slot: Ik kreeg van een aantal aunti’s het volgende 'compliment': You are grown, fat, bigger, of iets in die trand..... Tja, ook dat is cultuur.

Groeten van Ineke

Mail: [email protected]

Tel. 00256778277181

Een mooie reis

De koffers zijn gepakt, vanavond vertrekken Alice, Gonny, Marianna en Karin weer naar Nederland. We hebben allemaal erg genoten van de afgelopen weken: veel gezien, veel gedaan, veel beleefd. De top 10:

® Prachtige uitzichten;

® Mooie boottochten;

® Veel aardige, behulpzame mensen;

® Een ontmoeting met prins Bernard;

® Gezongen voor o.a.kinderen, teacher: van hoofd, schouders, knie en teen toth et Ugandese en het Wilhelmus;

® Veel beesten gezien: zebra’s, warthogs, impala’s en zelfs safarimieren!

® Een warm welkom op Noah’s Ark: veel gehugged en veel vragen of ik mijn (grand)parents of sisters mee had;

® Veel kuilen en obstakels op de (on)verharde wegen en een bezoek aan de greppel;

® De Ugandese econonie gesteund door het bezoeken van verschillende craft-markten;

® Een tochtje op een boda.

En natuurlijk is er nog veel meer te vertellen, bijv. over het eten (vooral veel eieren), de scholen die we bezocht hebben, de bekeuring die we op het allerlaatste moment kregen, de evenaar, allerlei soorten toiletten, het proces van koffieplant tot een kop koffie,............

Maar ja, het is erg gezellig en de tijd gaat snel. Nog even en de taxi naar het vliegveld staat klaar. Dus houden we hier maar even bij.

Morgen ga ik weer naar school. De kinderen vinden dat dat tijd wordt. Ze hadden verwacht dat ik woensdag wel weer in de office zou zitten en vroegen Reny of ze me wilde sturen.

Terugblik

Terugblik

Nog een paar dagen en dan zit deze periode er alweer op! Er is veel gebeurd in het eerste termijn van het schooljaar hier in Uganda. En er is weer veel om dankbaar voor te zijn.

Allereerst dankbaar voor de kinderen. Kinderen die spelen, zingen, dansen, je een knuffel geven, op schoot komen zitten, een praatje komen maken. Kinderen die trots laten zien en horen dat ze kunnen lezen en schrijven!

Dankbaar voor de teachers van New Horizon die de Jolly Phonics en de Jolly Grammar in hun klas ingevoerd hebben en er plezier in hebben.. En die dit ook kunnen overdragen aan collega's van andere scholen. Ze weten waar ze voor staan en zijn er trots op. Maar ook in andere vakken zien we verandering doordat er op een andere manier les wordt gegeven. Er is meer (inter)actie en leerlingen en teachers hebben meer plezier in hun werk.

Dankbaar voor de gesprekken en het plezier dat we met elkaar hebben. De laatste tijd heb ik een aantal teambijeenkomsten georganiseerd over klassenmanagement. We hebben hier op een goede manier met elkaar over gediscusseerd. New Horizon is inmiddels niet meer een doorsnee Ugandese school.

Dankbaar voor de contacten met de andere scholen. De bezoeken aan de scholen waren erg leerzaam. Als er geen materialen zijn en geen kennis van bepaalde zaken vraagt dit een andere aanpak. Gisteren hadden we 4 scholen uitgenodigd voor een tweede workshop over hoe verder te gaan in het tweede termijn. De scholen konden met elkaar ervaringen uitwisselen en vragen stellen. De een is verder dan de ander en bij de een gaat het sneller dan bij de ander, maar iedereen is op zijn eigen manier bezig met de invoering van de nieuwe manier van leren lezen. Een teacher van een van de scholen merkte op dat het ook de relatie tussen de kinderen en de leerkracht positief veranderd. Daar wordt je toch helemaal blij van! Na de workshop gingen de teachers bepakt en bezakt terug. Om te beginnen hebben we ze de materialen van Jolly Phonics voor de tweede termijn meegegeven. Daarnaast kreeg elke school boeken mee die we via Biblionef in Nederland gratis hebben gekregen en met de familie meegenomen waren naar Uganda. Daarnaast kregen ze spullen mee die we op Noah's Ark, op dit moment over hebben: o.a. wasco's, potloden, krijt en knuffels.

Dankbaar ben ik ook voor de goede samenwerking met Reny. Het is mooi dat we dit samen kunnen doen, dat we met elkaar kunnen overleggen, elkaar kunnen aanvullen. En die goede samenwerking met elkaar gaat verder dan alleen op werkgebied. We kunnen goed met elkaar praten, dingen delen, en met elkaar lachen!

Dankbaar dat ik volgende week weer mijn familie en vrienden ontmoet.

Dankbaar dat er werk voor me is als ik in Nederland.

Danbaar voor de gezelligheid van Janny, Cor, Renger en Annita, de afgelopen weken.

Dankbaar dat ik nog een keer voor een periode van ongeveer 4 maanden terug naar Uganda kan om verder te gaan.

Dankbaar voor alle mensen die me steunen.

Dankbaar dat ik dit werk mag doen.

Groeten van Ineke

(Ergens in augustus hoop ik weer terug te zijn in Uganda.)

Gasten aan het werk

Jawel, naast een beetje vakantie houden, hebben de gasten hard gewerkt!

Cor en Renger hebben schommels bij de Nursery school gebouwd. Ze werkten samen met Jackson en Simon. Janny heeft in de kliniek gewerkt. Ze heeft geleerd om een infuusnaaldje te prikken. Toch fijn, dat je hier niet aan zoveel regels gebonden bent. Verder heeft ze een monitor gebruiksklaar gemaakt en er een handleiding bij gemaakt. Volgende week gaat ze nog een training geven over het gebruik van de AED, geschonken door de fabrikant. Annita heeft bij de baby's geholpen en een super tent, alias poppenkast, genaaid.

Dinsdagmiddag zijn we naar Mukono gelopen. Onderweg zijn we bij de school Nezikokolima langs geweest, waar we een rondleiding kregen. In Mukono zijn we naar de markt geweest. Daarna terug naar Noah's Ark op de boda boda.

Zaterdag zijn we naar Kampala geweest. Naar de Owino markt, het centrum, de craftmarkt en lekker gegeten. De eerste koffer is inmiddels gevuld met de bestellingen! Op de terugweg troffen we een taxi chauffeur die vertelde dat hij graag in de regering wil. Hij vindt dat het onderwijs beter moet, dat de mensen beter moeten gaan nadenken over hun daden en dat ze zich meer verantwoordelijk moeten voelen voor hun land. Een visie die mij aanspreekt!

Verschillende mensen denken dat Cor mijn tweelingbroer is en noemen hem Waswa. Een jongens tweeling heet hier altijd Waswa en Kato, een meisjestweeling Babirye en Nakato, een jongen en een meisje Waswa en Babirye. Volgens Bernard is het haar van Renger ‘broken on his head'. (Wij noemen het kaal…) Af en toe komen er nieuwsgierige kinderen langs. Steven liet zien dat hij een armbandje kon haken. Anderen vroegen hoe het in een vliegtuig is en of er ook een wc is. Toen Janny zei dat die er is, maar dat hij wel klein is, reageerde een kind met ‘ja, want in de lucht is een vliegtuig veel kleiner!'

Zelf heb ik deze week met Reny en Sam (de general manager) een bezoek gebracht aan Nakasake, een opleidingsschool voor Primary teachers. Sam zit in het bestuur van deze school. Na een rit van 2 en een half uur, waarvan de laatste 18 km over een onverharde weg met hier en daar behoorlijke kuilen met water, kwamen we aan. Eerst hebben we met een aantal mensen die hier werken gesproken. We hebben verteld waar wij mee bezig zijn en ons materiaal laten zien. Ze vroegen of we de studenten alvast warm wilden maken. Later kunnen we dan terug komen voor het geven van een workshop. Ook was er een tutor, die ongeveer 40 scholen in de buurt begeleid, die het ook wel ziet zitten als wij een workshop komen geven. Deze tutor verzorgd trainingen e.d. De opleiding voor teacher duurt maar 2 jaar en dat is kort. Nieuwe teachers moeten vaak nog veel leren. De opleiding voor teacher voor de Primary school is wel een gecertificeerde opleiding in tegenstelling tot die voor Nursery teacher. Iedereen kan een opleiding voor Nursery teacher beginnen.

We hopen de workshops in de derde termijn te kunnen realiseren. Ik ben nu nog bezig met het maken van een ‘boek' met informatie, uitleg en ideeën en hoop dat dit dan klaar is. Na de rondleiding en een lunch zaten de leerlingen klaar, op een grasveld onder de boom. Echt Afrika. Er waren ruim 200 eerste jaars studenten aanwezig, de tweede jaars waren op stage. Na ons verhaal merkte een van de leerkrachten dat Reny en ik zo goed samenwerkten en dat ze daar een voorbeeld aan kunnen nemen als ze in tweetallen stage lopen. Dat was leuk om te horen. We hadden dit niet voorbereid en het bevestigd dat we een goed team zijn!

Inmiddels is het zondag. Morgen gaan ‘de gasten' op safari. Daarna zien we hoe we de laatste dagen invullen. Voor mij is het eind van deze periode ook al dichtbij. Vrijdag 26 april sta ik weer voor een paar maanden op Nederlandse bodem. Inmiddels heb voor 2 maanden een invalklus voor 3 dagen aangeboden en daar ben ik erg blij mee. De woensdagen en donderdagen ben ik nog beschikbaar.

Voor nu, de groeten van ons vijven.

Ineke

Uit het leven gegrepen

Nelima

Ongeveer 3 weken geleden kwam Nelima met haar broertje Robin naar Noah’s Ark. Hun ouders zijn gescheiden, hebben elk een nieuwe relatie en lieten hun kinderen bij een oude vrouw in het dorp achter. De buurt had door dat zij de kinderen verwaarloosde en lichtte de politie in. Robin, twee en half jaar oud, woog bijna 8 kilo. Nelima, een jaar en zeven maanden, woog slechts 4.4 kilo en was er slecht aan toe: een skeletje met huid. Onder begeleiding van het kinderondervoeding’s centrum in Kampala werd gestart met een voedingsprogramma. Vooral de eerste tijd was het erg spannend hoe ze op de voedingen reageerde en of ze niet ziek zou worden. Nu gaat het gelukkig een stuk beter. Ze lacht, kijkt nieuwsgierig om zich heen en groeit!

De ouders zijn inmiddels gearresteerd.

Peninah

Afgelopen dinsdag is de zoon van Pinanah, met een keizersnee, geboren. Peninah is nog maar 13 jaar oud. Op haar twaalfde werd ze misbruikt. Haar ouders vonden dat de man die dat gedaan had, maar voor haar moest zorgen. Dat is gelukkig niet doorgegaan. Peninah woont nu op Noah’s Ark. Afgelopen zondag zong ze een solo in de kerk en daarna werd er voor haar gebeden. Een ontroerend moment!

Komen en gaan

Eind februari vond een schoolinspecteur 28 kinderen in de leeftijd van 2 tot 13 jaar in een klein klaslokaaltje. Het schooljaar was toen 3 weken geleden begonnen, maar deze kinderen hadden alleen nog maar gezongen. De kinderen waren intern en sliepen met elkaar in een ander klein kamertje. Toen de inspecteur kwam zaten de kinderen alleen. Degene die verantwoordelijk voor ze was, was al een paar dagen weg, om eten voor ze te kopen.... De school werd meteen gesloten en de kinderen kregen voorlopig hier onderdak totdat de ouders achterhaald werden en de zaak uitgezocht was. Na ongeveer twee weken konden alle kinderen naar huis.

Yes and Amen

Afgelopen dinsdag bezochten Reny en ik de school Yes and Amen. We werden ontvangen door Betty, in haar kantoor, waar ze ook woont. Samen met haar zus, die verpleegster is, zouden ze een kliniek bouwen in het dorp. Maar toen ze ontdekten dat de meesten kinderen niet naar school gingen besloten ze om eerst een school te beginnen. Veel ouders zien er het nut niet zo van in om hun kinderen naar school te sturen. In de village is veel sprake van dronkenschap. De kinderen zwerven rond en velen worden al jong zwanger. Eerst moeten de ouders overtuigd worden van het nut van onderwijs. Vorig jaar begonnen ze met 36 kinderen en nu zijn er inmiddels al bijna 67. De ouders betalen het minimum aan schoolgeld, als ze dat al kunnen betalen. Betty geeft nog 2 dagen les op een school, waar leerkrachten voor de Nursery school opgeleid worden. Ze kan de kinderen alleen pap aanbieden, voor ander eten is er geen geld. Ze wil zelf mais gaan verbouwen. Een paar weken terug kwam ze naar ons toe, omdat ze gehoord had over de nieuwe leesmethode. Na een workshop is ze met haar collega’s aan de slag gegaan. Ontroerend hoe deze vrouw zich inzet voor de kinderen van dit dorp. Een vrouw met een visie!

Malaria

Vrijdag om 9 uur bracht ik Job terug naar het kinderhuis. Hij was ziek. Om half 11 bleek dat ook Jafeth en Thomas ziek waren. Omdat er maar 1 aunti was zou ik met haar mee lopen naar de kliniek. Zeke stond inmiddels over te geven dus die moest ook maar mee. Ook een kind uit de village moest van haar moeder naar de dokter. Ik vroeg waarom en ze zei: Ik hoestte wel 4 keer en als ik vannacht weer hoest ga ik dood, zei mijn moeder......

Als een aunti een ziek kind meeneemt naar de kliniek moeten ze een briefje halen bij de school office. Terwijl de aunti dit regelde zat ik met de kinderen buiten de wachten. Jafeth zat op mijn schoot en toen ik dacht dat hij sliep begon hij ineens wild te schokken en met zijn ogen te draaien. Ik pakte hem op en besloot meteen naar de kliniek te gaan. Even later lag hij slap in mijn armen. Ik rende zo hard ik kon de heuvel op en zag gelukkig een man staan ter hoogte van de kliniek. Ik riep hem toe: roep de dokter en kom me helpen. Hij kwam me tegemoet en nam Jafeth over. Ik was inmiddels buiten adem en me rot geschrokken. In de kliniek kreeg hij meteen medicijnen, een injectie en werd bloed afgenomen. Hij had een stuip en ‘a lot of malaria’, heel veel parasieten in zijn bloed. Hij moest een infuus. Na 5 keer prikken was eindelijk een ader gevonden. Het arme kind. Ik was dolblij dat hij in goede handen was. Ik vroeg de dokter wat je moet doen in zo’n geval als er geen kliniek in de buurt is. Ze zei: stabiliseren, zorgen dat de luchtweg vrij blijft en zo snel mogelijk naar een dokter brengen. Het doet je weer beseffen dat, als dit diep in een village gebeurt, het helaas vaak niet goed afloopt. ’s Middags lagen Job, Thomas en Jafeth met z’n drieën aan het infuus op de ziekenkamer. Alle drie met malaria. Met de anderen viel het mee.

De behandeling hangt af van de hoeveelheid parasieten in het bloed. Bij weinig is pillen slikken voldoende, bij meer krijg je injecties en in het ergste geval een infuus.

Gelukkig gaat het inmiddels beter met ze.

Gister werd er hard gewerkt in het huisje naast me, het werd klaargemaakt voor mijn gasten. Inmiddels zijn ze er en op dit moment zitten we gezellig buiten na te genieten van een lekker bord patat.

Groeten van Cor en Anita, Janny en Renger en Ineke