Aunti Ineke is back in Uganda
Aunti Ineke is back!
Afscheid op de Rank, waar ik de afgelopen maanden met plezier heb gewerkt, nog een keer naar Andijk, voorlopig de laatste kerkdienst in de Bethelkerk, voorlopig weer even de laatste koorrepetitie, uit eten met collega's en vriendinnen, het huis opgeruimd, de laatste regelzaken, de koffers gepakt, .... Het is weer tijd voor een periode Uganda! En weer is het bijzonder dat ik dit mag doen, dat zoveel mensen meeleven, aan me denken, voor me bidden, me sponsoren, geld hebben ingezameld voor materiaal voor de school, dat stichting Kopwerk me de gelegenheid geeft, alle goede en lieve woorden,...... Kortom veel om dankbaar voor te zijn.
Na een waardevol bezoek aan de Kliek (vriendengroep) die het weekend in Egmond aan Zee zaten vindt ik op Schiphol weer een trouwe groep familie die me komt uitzwaaien. Hartverwarmend.
Maandagmiddag om een uur of 5 was ik bij Noah's Ark. Later dan gepland. Het eerste vliegtuig heeft vertraging waardoor ik de aansluiting in Cairo mis. Op aanraden van de Nederlandse buurman in het vliegtuig sluit ik me aan bij de business people en kom zo in de eerste bus terecht. Als ik tegen de chauffeur zeg dat ik een vliegtuig moet halen, vertrekt hij meteen. Aangekomen in de hal staat er een man te wachten die vraagt of ik naar Entebbe moet. Ja, dus. Ik snelwandel achter hem aan. Bij een balie vraagt hij iets en dan blijkt dat ik toch echt te laat ben. De vlucht word omgeboekt. Om half 12 naar Dar Es Salaam en vandaar uit, met tussenlanding op vliegveld Kilimanjaro, naar Entebbe. Verwachte aankomst 13.20. Iets later dus dan 03.30. In Dar Es Salaam moet ik een nieuwe instapkaart zien te bemachtigen omdat ik vanaf daar met een andere maatschappij vlieg. Daar blijkt dat er nog 3 mensen zijn die via deze omweg naar Entebbe moeten. Een Nederlander die in Kampala werkt en woont en twee Duitse mannen die in Uganda gaan bouwen. Een soort buurman en buurman. Ze spreken alleen maar Duits en zijn dus net als de buurmannen op tv voor veel mensen om hen heen onverstaanbaar. Na een half uur gewacht te hebben bij een balie waar volgens zeggen altijd iemand zit, maar nu even niet, hebben we een instapkaart en kunnen we via een zijdeurtje naar de vertrekhal. De cappuccino is gelukkig erg lekker. Ik baal inmiddels wel van mijn zware rugzak. Mijn koffers waren te zwaar en ik heb er op Schiphol een paar zware boeken uitgehaald en in mijn rugzak gestopt. Nu is mijn rugzak eigenlijk te zwaar, maar daar let niemand op, daar heb ik alleen zelf last van.
Wel leuk dat je op deze manier verschillende mensen spreekt. In het eerste vliegtuig een Nederlander die naar Cairo moet voor een vergadering van World Servent, in het tweede vliegtuig een Egyptenaar, die vertelt dat hij voor zijn werk veel reist en o.a. in Amsterdam is geweest en in het derde een Ugandese journalist voor de Ugandese televisie. Hij heeft kunnen leren dankzij een sponsor.
Om 13.00 landen we dan toch eindelijk in Entebbe. Na een tijdje bij de bagageband te hebben gestaan blijken de koffers er niet tussen de zitten. Ik vind er een op een kar, maar de andere is er echt niet. De mevrouw bij de balie vraagt naar de originele stickers van de bagage. Ik leg uit dat ik die in Cairo moest afgeven en nieuwe heb gekregen. Ze vraagt of ik toch even wil zoeken. Dus ik op zoek naar iets waar ik zeker van weet dat ik het niet heb en dus ook niet vindt! Uiteindelijk zijn de juiste formulieren ingevult en kan ik gaan. Mijn koffer wordt nagestuurd......
Ik word opgehaald door Pita en Zippora, een van de kinderen, die er ondertussen ernstig aan ging twijfelen of ik echt wel zou komen. Steven rijdt en onderweg hebben Pita en ik de tijd om bij te praten.
Om een uur of vijf zijn we bij Noah's Ark en wordt ik al gauw gespot door de kinderen die enthousiast roepen ‘Aunti Ineke is back'. Ik wordt bijna onder de voet gelopen. Geweldig zo'n begroeting. Een paar kinderen vertellen dat ze ook het lied ‘Sing a song' nog kennen.
Na veel knuffels met groot en klein, een lekkere maaltijd bij Piet en Pita, lekker naar bed, in mijn luxe huis! Jawel ik woon deze keer op stand. Een huisje met aparte slaapkamer, een koelkast en 2 pitsgasstel en een koude douche. Later meer hierover en over de school.
Groeten van Ineke
P.S. Sorry, nog geen foto's.
Van alles wat
Dinsdag kwam teacher Timothy van de Primaryschool naar me toe. Hij werkt hier sinds een maand. Hiervoor werkte hij op een school in Seeta, een dorp hier niet zo ver vandaan. Hij is enthousiast over het nieuwe leren lezen hier op school en vroeg of ik een workshop wilde geven op de school in Seeta. Dat had ik graag gedaan, maar het lukte het team van deze school niet om op zo'n korte termijn iets te regelen. Zatermiddag was ik nog evenop school bezig toen hij langs liep met een teacher van de school in Seeta en vroeg of ik haar misschien nog iets kon vertellen en laten zien. Graag natuurlijk! Ik heb met haar gepraat over het belang van het aanleren van lettersounds i.p.v. namen van letters en het ‘blenden' ( hakken en plakken). Verder is het afwijkend dat de kinderen de letters niet leren op alfabetische volgorde, maar in lettergroepen. Met de letters van de eerste lettergroep kan al een heel aantal woorden gemaakt worden en dat werkt stimulerend.Ik heb haar de handout van de workshop op New Horizon meegegeven, het ideeenboekje ‘Fun with lettersounds' en de boekjes bij de verschillende lettergroepen. Ook al lukte het niet om een workshop te organiseren, het is mooi om te zien dat een teacher van een hogere groep, het belangrijk genoeg vindt om het aan een andere school door te geven! Ook andere teachers van hogere groepen kwamen deze week naar me toe met de vraag of ik hun ook kon helpen. Ze zien dat veel kinderen in P1 en P2 nu al beter lezen dan veel kinderen in de hogere groepen! Een leerkracht zei: ‘Ik heb me al vaak afgevraagd hoe ik kinderen die niet kunnen lezen verder kan helpen en nu zie ik dat dit helpt!' Een teacher van de Nursery heeft een neefje in huis en ook haar viel het op dat het lezen hem steeds beter afgaat.
Er is een vervolg op de methode voor de hogere groepen: Jolly Grammar. Deze boeken zijn besteld in Engeland en worden binnenkort door een bezoeker meegenomen.
Ook in het kinderhuis is het opgevallen dat kinderen meer met lezen bezig zijn. Dat ze bijv.in de krant woorden proberen te lezen enook dat ze spelletjes willen doen. Hoezo fun? Tijdens het eten lieten de kinderen deze week alle liedjes bij de letters horen.
Donderdag hebben we alle materialen gepresenteerd aan het team van de Nursery en Primaryschool. Het is echt ontzettend mooi om te zien dat de teachers enthousiast zijn en dat ze het niet alleen maar doen om een mzungu een plezier te doen.
Woensdag na schooltijd ben ik met een groepje teacher naar de Friendship village geweest. Een dorp waar veel sieraden worden gemaakt die naar het buitenland geexporteerd worden. Hier leven de inwoners van het dorp van. Een vrouw sprak ons aan en al gauw kwam er van alles tevoorschijn. Ze liet zien hoe de kralen gemaakt worden en ik mocht het ook proberen.
Vrijdag even geen lezen, maar ben ik met Renske mee geweest. We gingen met 2 kinderen, Caleb en Mariska, naar de Aidskliniek geweest. Dit betenkent vooral veel wachten. We vertrokken al voor zessen en waren er een uur later. Eerst in een gebouw een nummertje halen en dan naar een volgend gebouw. We hadden nummer 2 en 3, dus we zouden snel klaar kunnen zijn, ware het niet dat het dossier van Caleb zoek was. 2 maanden geleden was deze ook al zoek. Toen vermoedden ze dat het op de TB afdeling lag en hadden ze een los blaadje gebruikt, maar dat was nu ook zoek. Om half 10 vroegen ze nog tot 11 uur de tijd om te zoeken. Renske kwam op het geweldige idee om dan eerst maar bij ‘de Belg' koffie te gaan drinken. Dat was wel een kwartier rijden, maar ach, we hadden de tijd. Terug in de kliniek was het papiertje van de vorige keer gevonden, maar het dossier was nog steeds zoek. Maar we konden naar het 3e gebouw, naar de dokter. Nadat bij Mariska bloed geprikt was nog 1 gebouw te gaan, namelijk de apotheek. Om 13.00 waren we klaar! Op de terugweg hebben we nog ergens met ze gegeten. Een interessante dag.
En nu nog maar een paar dagen .........
........om de laatste dingen af te ronden, zoals het boekje ‘Learing with fun voor de
Nursery school en de inventaris;
........om een laatste keer naar Kampala te gaan;
........om nog even te genieten van de kinderen;
........om ze nog eens lekker te knuffelen;
........om de laatste kerkdienst bij te wonen;
........om de laatste rolex te eten;
........om afscheid te nemen;
........om ...........
De laatste keer? Of ...?
Groeten van Ineke
Leesvoer
Deze week was het tijd voor de test voor de leesgroep! Eerst een letterdictee en een aantal woorden. De kinderen wisten nog niet alle letterklanken, maar ze zijn allemaal goed vooruit gegaan. Een woord dictee is nog heel erg moeilijk. Er werden bijzondere woorden geschreven. Bijvoorbeeld taig i.p.v. tiger (de laatste letter wordt hier vaak nadrukkelijk uitgesproken en de r juist niet); loolu i.p.v. ruler (het verschil tussen de r en de l is hier erg moeilijk) of sitelong (strong). Grappig dat de Ugandese leerkrachten, toen we vroegen wat ze dachten wat er stond, snapten welke woorden de kinderen bedoelden! De volgende dag hebben we de kinderen de letterklanken laten benoemen en dat vonden ze makkelijker. Tot slot lieten we ze woorden lezen. Ik zat met een jongen uit P5 (in Nederland groep 7) woorden te lezen en dat vond hij nog erg moeilijk. Ik liet hem horen en zien hoe je letters aan elkaar plakt tot een woord. Een grote glimlach op zijn gezicht. Het kwartje viel! Eindelijk lijkt hij het ‘trucje' door te hebben. Iets wat wij meestal zien gebeuren bij kinderen van groep 2 of 3. Meer dan de helft van de kinderen lijken dit te (gaan) begrijpen en dat is een goed teken. 5 kinderen lezen al heel aardig en kunnen met wat extra hulp in de bibliotheek tijd en in de klas verder. 2 kinderen hebben wel wat letters geleerd, maar scoren nog erg laag. Hier is sprake van een lage intelligentie en/of dyslexie. We proberen de komende weken, m.b.v. intensieve hulp van vrijwilligers, de kinderen die op het punt staan het lezen te begrijpen verder te helpen.
Het leren lezen is niet alleen een probleem van onze school, maar op heel veel scholen in Uganda. De kinderen leren letternamen en woorden herkennen. Dit houdt echter niet in dat ze kunnen lezen. Voor ons onbegrijpelijk dat kinderen meestal toch gewoon doorgaan naar een volgende groep.
We hopen dat het hier een probleem was en dat er verder wordt gegaan op de ingeslagen weg. Ik heb er vertrouwen in. De verandering bij de leerkrachten in met name P1 en P2 is groot. De leerkrachten zien het verschil en zijn erg enthousiast. Belangrijke figuren in de leesmethode zijn snake de slang en inky de muis. Woensdag zat er een groep kinderen van P1 en 2 bij de container waar de administratie in zit. Toen ik aan kwam lopen riepen ze enthousiast: ‘Inky is hier'. Ze hadden een muis (of misschien was het ook wel een rat) zien lopen. Ik zei: ‘Inky heeft vast gehoord dat jullie al zo goed kunnen lezen'. De volgende dag liep er een kind achter me die zei: ‘Ik zie Inky in je tas. Hij beweegt.' Op school heb ik een knuffelmuis gezocht en die naar ze toe gebracht en verteld dat ik die in mijn tas had gevonden.
Elke week starten we de vergadering van de Primary school met een aantal leesactiviteiten. Ook bij de leerkrachten van de hogere groepen lijkt het te gaan dagen. Sommigen hebben nog wel moeite met de klanken, maar ze doen steeds actiever mee. We hameren er op dat ze de letterklanken en het blenden (r-a-t = rat) in spelvorm aanbieden. Ook in de hoogste groepen is dat nog een probleem. De ideeën kunnen ze halen uit ‘Fun met letterklanken'.
Een activiteiten boekje voor de Nursery is bijna klaar. Hierin staan, naast andere activiteiten, ook activiteiten op het gebied van voorbereidend lezen.
Vrijdagmiddag kwam Olivia, de zus van Hilda, op bezoek. Zij is ook leerkracht en werkt momenteel bij een project, waar ze bezig is met de bibliotheek. Ze gaf zelf aan dat het natuurlijk heel fijn is als er een bibliotheek is, maar dat eerst de mensen gemotiveerd moeten worden om te (leren) lezen. Er wordt weinig gelezen in Uganda. Veel mensen kunnen niet lezen, er is geen geld en ze zijn het (vaak) niet gewend. Bijkomend probleem voor veel mensen in de village is dat ze geen stroom hebben en het om 7 uur dus gewoon donker is.
Op New Horizon gaan alle groepen elke week 1 of 2 keer naar de schoolbibliotheek om te lezen, o.l.v. Marylin, een medewerkster uit New Zeeland. Ze zijn niet gewend om in de klas te lezen. Het is de bedoeling dat dit volgend jaar wel op het rooster komt. Olivia was enthousiast over de dingen die gemaakt zijn. Ze vroeg of ik volgend jaar weer terug kom. Dan kan ik bij haar project een workshop geven. Op zich een prima idee. Als er ook een Ugandese meewerkt is dat alleen maar beter!
Hilda en Olivia zijn wel van huis uit gestimuleerd om te lezen.
Hoofdmeester Mozes vroeg wanneer ik weer naar Nederland ga en meteen erachter aan wanneer ik weer terug kom.
We gaan de Jolly Grammar boeken bestellen in Engeland. Een bezoeker neemt ze mee naar Uganda. Na P1 kan er dan verder gegaan worden met dezelfde methode.
Komende week zal ik vooral veel dingen afronden. Alles netjes ordenen in de kast en in mappen; inventarislijst van de materialen afmaken; overleggen met Reny, overleggen met Hilda, ........ Er is nog genoeg te doen.
En ... 's avonds ook even lekker zelf in een boek lezen.
Groeten van Ineke
Mijn naam is .....
De kinderen noemen me hier aunti Ineke, op school soms teacher Ineke of aunti teacher Ineke. Deze week zeiden de kinderen dat ik een uncle was, omdat ik aan het timmeren sloeg. Er zijn hier veel vrouwen die zwaar werk doen, zoals graven voor bijv. een fundament, hout hakken of op de boerderij. Vrouwen lopen met takkenbossen of jerrycans op hun hoofd. Dus ik dacht dat een vrouw met een hamer niet zo gek gevonden zou worden. Dus wel, timmerman is hier toch echt een beroep voor mannen. 's Avonds aan het eten hadden de kinderen het er nog over: ‘Jij was een uncle'. Toen ik met Renske om trilplex uitging wist de vrouw (jawel een vrouw) het weer: Ik was de moeder van Renske. Dat kon ze zo zien....
Dit weekend ben ik naar Jinja geweest. Ik had van tevoren geboekt bij King Fisher, een mooi plekje aan de Nijl, genoemd naar een vogeltje die je veel bij de Nijl ziet.De vrouw aan de telefoon vroeg of ik mijn naam wilde spellen, want Ineke is nou niet bepaald een Ugandese naam. Toen ik aankwam bleek mijn naam als Enaka te boek te staan. Toen ik vandaag afrekende spelde de man mijn naam als Eneka.
Ik zal waarschijnlijk hier en daar wel verkeerd gespeld hebben, want de letters hebben in het Engels vaak een heel andere naam dan in het Nederlands. Ue klinkt als oe, ee als ie, i als ei, enz. Dezelfde klank kan soms op verschillende manieren geschreven worden. Als Reny en ik 's morgens de kinderen van P3 t/m P6 leesles geven moet ik er ook altijd goed over nadenken. Gelukkig gaat het Reny beter af. En ik leer veel!
Ik blijf het moeilijk vinden om alle namen van iedereen te onthouden: kinderen van Noah's Ark, de kinderen uit de village, de aunti's en uncles. De kinderen kennen mijn naam wel allemaal. In navolging op de kinderen van school roepen nu ook de toddler (peuters) als ik langs loop: aunti Ineke... hallo. De echte Ugandese namen zijn helemaal erg moeilijk. Vooral als deze ook nog eens zacht en mompelend uit gesproken worden. Of zou het toch ook iets met leeftijd te maken hebben?
Het weekend in Jinja was verfrissend. Even lekker alleen op pad, geen laptop, geen school(activiteiten). Ik heb heerlijk lang geslapen (van 9 tot 9) en veel gelezen. Het weer was ook verfrissend, de meeste tijd te fris voor het zwembad, maar meer voor met een boek in bed. Ik was blij dat ik op het laatst moment nog een fleece vest in mijn tas had gestopt.
Zaterdag ben ik even naar Jinja geweest. Het was een soort kermisattractie om daar te komen. Doordat het veel regende was de, onverharde, weg slecht en zocht de boda boda slingerd een weg tussen de kuilen en plassen door. Bij de oude brug over de Nijl moest ik afstappen en lopend de brug over. Het was wel een mooi stuk om te rijden.
Toen ik vanmiddag weer terug ging had de vrouw bij de receptie een boda boda gebeld. Ik stapte op de eerste boda die stopte, al vond ik het wel vreemd dat het een ander was dan de dag ervoor. Ik dacht namelijk dat ze dezelfde man, Bosco, gebeld had. Bij een diepe plas kwam hij tot stilstand en ik dacht even dit ik moest duwen, maar hij kwam toch weer op gang. Wel had ik mijn voet in een lekkere dikke modderpoel gezet, zodat die mooi oranje kleurde. Toen we net weer reden zag ik de boda met de man die ik had verwacht en vond ik het toch wel zo netjes om over te stappen.
Tegen de conducteur van het taxibusje had ik toch duidelijk de naam Mukono gezegd, maar deze reed, om het verkeer te mijden, achter de hoofdweg langs en zou zo het centrum voorbij rijden. Nadat ik drie keer de naam van bestemming had herhaald, stopte hij eindelijk. Net buiten Mukono, waar geen rijen met boda's staan. Gelukkig stopte er één nadat ik een klein stukje had gelopen en was ik net op tijd terug voor de Zondagse patat.
Morgen weer een nieuwe werkweek. De laatste hand moet gelegd worden aan de leesmaterialen. De tijd gaat namelijk erg hard, nog maar ruim twee weken te gaan. Maar ik kan er weer tegen!
Groeten van aunti, teacher, moeder, uncle Ineke (of Enaka of zo).
In en uit de poort
Gelukkig kan ik de poort uit als ik dat wil. Boodschappen doen in Mukono of naar Kampala. Al kan ik hier niet even op mijn fiets of in de auto stappen, het is prettig om af en toe even weg te gaan. En uitwaaien achterop een boda boda is best lekker.
Voor de kinderen, die op het terrein wonen, is het niet zo gewoon om de poort uit te gaan. En daarom is een ‘excursie' hier nog leuker dan in Nederland. Deze week zijn we met top class naar de winkeltjes aan de weg gegaan. De kinderen vonden het prachtig en benoemden alles wat ze zagen: een kip, een hond, een boda boda.
Elk kind kreeg 100 shilling (ongeveer 3 eurocent) en mocht daar iets van kopen. Ze konden kiezen uit een plastic zakje met limonade, snoep of somoza (een driehoekig hapje van gehakt in deeg). Omdat de groep groot is en de winkel klein mochten ze in groepjes inkopen doen. Aan de overkant van de weg zijn een paar fruitstalletjes en daar hebben we nog een ananas gekocht om op school met elkaar op te eten. Voor de schilder en de timmerman die in de office aan het werk waren namen we nog wat biscuitjes mee. Het is en blijft mooi om te zien hoe de kinderen hier genieten van, voor ons vaak, kleine dingen.
Er komen nog steeds nieuwe kinderen de poort in. In de tijd dat ik hier ben heb ik verschillende kinderen zien komen. Schrijnende verhalen: kinderen waarvan de moeder is gestorven of die ‘gewoon' afgedankt zijn. Kinderen die zelfs geen kleren hebben of kinderen die ondervoed zijn.
Ook zijn er kinderen terug gegaan naar familie: Adam en Eva, een tweeling. Hun oma kwam ze, samen met hun grote zus, ophalen. Nu het rustiger is in het Noorden wil en kan de familie weer voor ze zorgen. Mooi natuurlijk dat ze weer bij familie zijn, maar het zal ook moeilijk voor ze zijn. Het leven in een hutje zonder water en electra, waar een vreemde taal gesproken wordt, zal in het begin niet makkelijk zijn. Toen in het huis verteld werd dat Adam en Eva opgehaald zouden worden werd er menig traantje gelaten. Deze week speelden 2 kinderen op school dat ze Adam en Eva waren. Ze zijn ze niet vergeten. Sommige kinderen waren en zijn er nog erg mee bezig.
De kinderen die binnen de poort van Noah's Ark naar school gaan hebben het vaak ook niet makkelijk. Zo zit er een meisje in P6 (groep 8 in Nederland) die met een stuk of tien broertjes en zusjes woont. Zij is de oudste en zorgt voor de rest.
Of twee jongetjes van 5 en 7 jaar oud, waarvan de moeder is vermoord en de vader in de gevangenis zit. Ze wonen in hun eigen huis en worden geholpen door een ‘oom', die geen familie is. Helaas komen dit soort dingen hier regelmatig voor.
Gister was ik naar Kampala en heb ik met eigen ogen gezien dat ook hier de mensen uit hun dak gaan als Uganda een voetbalwedstrijd wint. Toen ik bij de kapper zat kwam er een man met alleen een korte broek aan en zijn lijf beschilderd. Echt Afrikaans! Onderweg naar huis liepen veel mensen met een toeter, werd er gefeest langs de kant van de weg en liep er zelf een man verkleed als leeuw rond. Dat leek wel Nederlands!
We hebben afgelopen week de voetbalwedstrijd Nederland-Duitsland bekeken, samen met een groep Duitsers die hier waren. De oranje ballonnen mochten niet baten. Al ben ik helemaal geen voetbalfanaat, het was leuk om de wedstrijd met 4 nationaliteiten (Duitsland, Uganda, Nieuw-Zeeland en Nederland) te bekijken. Vanavond kijken we niet. De wedstrijd begint kwart voor tien Ugandese tijd en dat is voor hier laat. We horen morgen vast wel hoe het afgelopen is.
Groeten van Ineke
Feestje
Feestje
De meeste mensen in Uganda vieren hun verjaardag niet. Veel mensen weten niet eens precies wanneer ze geboren zijn. Op school wordt ook niet veel rekening met de leeftijd van de kinderen gehouden. Ze komen als ze ongeveer drie zijn, maar begin je later dan start je doorgaans evengoed gewoon in de jongste groep. Veel kinderen zijn dan ook ouder dan 13 als ze de school verlaten.
In het kinderhuis worden verjaardagen wel gevierd. 's Morgens bij het ontbijt wordt er al voor de jarige gezongen en 's avonds bij de maaltijd wordt het verder gevierd. Er wordt een tafel neergezet met een grote cake. De jarige neemt, in nieuwe kleren, plaats achter de tafel en dan wordt er voor hem of haar gezongen. Dan is het tijd voor ‘cutting the cake', de cake aansnijden. Een aunti snijdt hem verder in kleine stukjes en alle kinderen krijgen een stukje. Daarna mag de jarige cadeautjes uitpakken. Voor de kinderen is hun verjaardag een hoogtepunt. Regelmatig wordt er vertellen ze wanneer ze jarig zijn en vragen ze of ik er dan nog ben.
Gisteren waren Jedidja en ik jarig. Voor het eten vroeg Jefta of ik echt wel jarig was. Toen ik dat bevestigde zei hij: ‘Maar je hebt geen nieuwe kleren aan'. Ik vertelde dat ik geen nieuwe kleren had en daarop antwoorde hij dat ik die dan maar op de markt moest gaan kopen. Maar ja, daar was het te laat voor.
Ik heb al heel wat kinderen achter de verjaardagstafel zien zitten en nu kan ik er over meepraten. Ik kreeg het Noah's Ark t-shirt, een kettinkje en een badset. De kinderen waren wel erg benieuwd wat dat was. Ze hadden nog nooit een badborstel gezien en dachten dat ik er mijn haar mee kon kammen.
Van Reny kreeg ik een echte zelfgebakken appeltaart. 's Middags heb ik daar met de andere muzungu's en Hilda van zitten smullen. Het smaakt hier nog lekkerder dan in Nederland! Kortom ik heb een leuke, gezellige verjaardag gehad. Ook heb ik heel veel mailtjes gehad en berichtjes op facebook. Allemaal bedankt!
Het lezen in P1 en P2 en het enthousiasme van de teachers is ook nog steeds een feestje. Ze vroegen of we de leerkrachten van P3 ook niet moesten uitnodigen voor de wekelijkse meeting, want die moeten toch weten hoe ze verder moeten gaan! Geweldig dat ze dat inzien en meedenken.
De eerste week met de leesgroep van kinderen van P3 - P6 zit er op. De meesten, vooral de groten, willen echt en doen hun best. We waren bang dat ze het werkboekje een beetje kinderachtig zouden vinden, maar ze vinden het leuk. En Reny en ik vinden het erg leuk om te doen. Eigenlijk is het natuurlijk triest dat kinderen van 12 jaar nog steeds niet kunnen lezen en dat daar nooit iets aan gedaan is. Maar dat is nou eenmaal zo, dat kun je niet terugdraaien. We zijn wel erg benieuwd hoeveel kinderen van de groep het uiteindelijk gaan oppakken. Het is tenslotte een soort sneltrein cursus en er zullen kinderen zijn die het nu (nog) net oppakken. Maar we hopen in ieder geval die kinderen te bereiken die niet kunnen lezen omdat ze de letterklanken niet kennen en niet kunnen blenden aan elkaar plakken van letters tot een woord). Kinderen die niet begrijpen wat ze nou eigenlijk aan het doen zijn.
In de teamvergadering van de Primary hebben we de teachers verteld waar we mee bezig zijn en gevraagd of ze in de klas ook aandacht willen besteden aan de letterklanken en het blenden. En als je er een spel van maakt is het ook voor de kinderen die wel al lezen leuk. Als voorbeeld hebben we met een letterbal gespeeld: een bal met letters overgooien en als je hem vangt maak je met de letter onder je rechterduim een woord.
Het boek ‘fun met letters' (verzameling met spelactiviteiten voor het leren lezen) is bijna af en kan deze week aangeboden worden. En dan maar hopen dat het leren lezen in alle groepen een feestje wordt.
Maar HET feestje was toch wel dat Nathan, van bijna 1 jaar oud, weer uit het ziekenhuis thuis kwam. Hij was gestikt in zijn eten, maar gelukkig is het door het doortastende opreden van Renske goed afgelopen!
Groeten van Ineke
Martelaarsdag
Vandaag is het martelaarsdag. Gelukkig houdt dat niet in dat we nu gemarteld worden, maar het is een herdenkingsdag voor de martelaren uit het verleden. Een tijdje terug was ik met Renske in de Katholieke cathedraal in Kampala. Daar waren ramen met afbeeldingen van martelaren. O.a. één waar de Kabaka (koning) een chirsten met een speer dood. De christenen werden vermoord omdat ze baden ‘Uw koninkrijk kome'. De Kabaka was bang dat dat betekende dat iemand de troon wilde overnemen. We kregen een rondleiding door de cathedraal. Dat er een dienst aan de gang was, was geen probleem. Het eerste stuk liep onze gids langs de zijkanten en bleef in verschillende nissen staan om wat te vertellen, maar op een gegeven moment stak hij gewoon over naar de andere kant, voor een bank langs met kerkbezoekers. We zijn er maar achteraan gegaan.
Voordat we bij de cathedraal waren hadden we het graf van de Kabaka bezocht. Hij is begraven in zijn huis. Dit is een paar jaar geleden afgebrand. Wel staat er nog een soortgelijk gebouw bij de ingang, waar nog een wacht van toen woont. Op het terrein woont ook nog familie van de Kabaka. Ook is er een begraafplaats. Andere familieleden zijn begraven bij de cathedraal. De familie was groot. Hij had namelijk 84 vrouwen en volgens de één 137 en volgens een ander 300 kinderen. De tweede Kabaka had 75 vrouwen. De derde, huidige, Kabaka heeft maar 1 vrouw, maar wel bij meerdere vrouwen kinderen. De huidige president, Museveni, heeft de koning weer in ere hersteld, maar alleen voor seremoniele taken. Vorig jaar heeft hij Noah's Ark bezocht.
Ook tijdens het bewind van Amin zijn er veel mensen gemarteld. We bezochten een paleis van de Kabaka. In de tuin lagen nog een paar roestige auto onderdelen van de 10 Rolls Roys en Cadalacs die hij had. Deze werden bij een bomaanslag van Amin vernietigd.
Aan de rand van het terrein waren de martelkamers van Amin nog te bezichtigen. Heel bizar. Ruimtes van ongeveer 4 bij 8 meter waar hij ongeveer 400 mensen in opsloot achter ijzeren deuren onder stroom. Voor de kamers liep water. Op deze manier kon hij goedkoop en stil moorden. De lijken werden voor de krokodillen in de Nijl gegooid. Zo werd er niets van terug gevonden en weet niemand hoeveel mensen er daadwerkelijk zijn omgebracht. Men schat ongeveer 300.000.
Ook ligt er een meer, het Kingslake. Dit is ooit gegraven om eventueel als ontsnappingsroute naar het Victoriameer te gebruiken. De verbinding is echter nooit voltooid.
Interessant om iets van het verleden te zien en te horen. Een verleden dat niet makkelijk is geweest en zijn sporen nog steeds nalaat in het heden.
Geen prettige verhalen.
Tot slot nog iets uit het recente verleden.
Het leesonderwijs in P1 en P2 gaat goed. De teachers zijn enthousiast en doen, denken en praten echt mee. Een heel verschil met eerst.
Het blijkt dat er in de hogere groepen (t/m P6 = groep 8 in Nederland) nog heel wat kinderen zitten die niet kunnen lezen, die niet eens alle letterklanken kennen.
Morgen beginnen Reny en ik aan een soort experiment. 4 keer in de week, gaan we een groep van 23 kinderen uit de verschillende klassen aanbieden wat we nu doen in P1 en P2, dus leren lezen met letterklanken, hakken en plakken. Hoe dat gaat hoop ik volgende week te vertellen.
Groeten van Ineke
Marktplaats.ug
Marktplaats vindt je hier gewoon langs de kant van de weg. Grote markten zoals de Nakawa markt in Kampala. Hier is vanalles te koop en net als op marktplaats.nl veel tweedehands. Hele stapels broeken, shirten, schoenen waar je lekker in kan graaien op zoek naar wat leuks. Maar er is meer: een afdeling met huishoudelijke artikelen, groente en fruit, kippen, hout, enz. Niet iedereen zoekt een plekje om zijn of haar waren aan de man te brengen, sommigen lopen rond met hun koopwaar.
Het is normaal dat je probeert af te dingen. Met name bij mzungu's proberen ze er zoveel mogelijk uit te halen.
Naast de grote markten vindt je verschillenden kleine marktjes en veel losse kraampjes langs de kant van de weg. Het zijn niet altijd de produkten van eigen grond die hier verkocht worden. Er zijn ook mensen die inkopen doen in de stad en dan proberen het met winst ergens in een dorp te verkopen.
In de dorpen staat vanalles voor de (piep kleine) winkeltjes uitgestald, meestal gewoon buiten. Ook bedden, bankstellen en hout. Het blijft niet altijd droog, maar ja, dat is nou eenmaal zo.
Als je in een taxibusje zit komen er regelmatig mensen langs om te proberen een krant, posters, airtime (beltegoed) of iets eetbaars aan te m/v te brengen. Maar ook kleren en lappen worden op de arm genomen of op het hoofd gezet om zo op zoek te gaan naar een koper.
Er is dus altijd veel te zien onderweg en je verveelt je geen moment. Jammer dat het niet altijd mogelijk is om er een foto van te maken. Zoals de man die ik deze week tegenkwam met een arm vol kleding en bovenop een grote rode bh.
Heel anders is het in de winkelcentra in Kampala. Het contrast is groot! Hier zijn een aantal mooie winkels en supermarkten waar vanalles te koop is.
Betalen kan alleen contant. Dat betekent dus dat je altijd moet zorgen voor geld in de knip. De laatste tijd is dat een beetje lastig, want elke keer als ik bij de bank kom is het niet mogelijk om te pinnen. Vaak wegens een stroomstoring. Tot nu toe heb ik kunnen kopen wat ik nodig heb, maar ik hoop echt dat het deze week een keer lukt om te pinnen.
Voor elke bank en supermarkt zit een wacht met een geweer. Gelukkig komt het niet bedreigend over. Als je de supermarkt in Mukono uitgaat moet je het bonnetje laten zien, zodat ze zeker weten dat je betaald hebt. Terwijl de man die controleert vlak naast de kassa staat.
In Kampala wordt je doorgaans voordat je het winkelcentrum in gaat gecontroleerd. Er wordt een blik in je tas geworpen (meestal maar in 1 vak) en je kunt doorlopen. Als je met een auto komt vragen ze je om het handschoenenvak te openen, gaan ze met een detector onder een gedeelte van de auto door en je bent veilig verklaard.
Het went gauw. Wat niet went zijn de bedelaars die je, vooral dicht bij de winkelcentra, op de stoep ziet. Ze zijn al blij met een pakje bisuitjes en reageren vaak met ‘God bless you'. Dan besef je weer dat je dankbaar mag zijn met een dak boven je hoofd, vooral als het, zo als nu, hoost van de lucht.
God bless you en groeten van Ineke